Particuliere netten en aansluitbeleid netwerkbedrijven

Onlangs heeft de minister van Economische Zaken de NMa verzocht geen ontheffingen meer te verlenen van de verplichting tot het aanwijzen van een netbeheerder. Een onwenselijke situatie, schrijft NWEA aan de minister, want in een aantal gevallen kan dat tot vertraging bij de ontwikkeling van windparken leiden.

Op grond van de Elektriciteitswet zijn netbeheerders verplicht op verzoek van een producent een aanbod tot aansluiting op het elektriciteitsnet te doen, bijvoorbeeld van een nieuw windpark. In een aantal gevallen hebben netwerkbedrijven geweigerd een dergelijk verplicht aanbod te doen. Bijvoorbeeld omdat, volgens de netbeheerder, de kosten van de elektrische ontsluiting van het gebied te hoog zouden uitvallen. In dergelijke gevallen is door de NMa ontheffing verleent, waarna de aansluiting op het net vervolgens op ándere wijze geregeld kon worden: door de aanleg van een particulier net. Zo hebben de exploitanten van windparken zelf een particulier net aangelegd of door derden laten aanleggen, en aangesloten op het openbare net.

Zonder de mogelijkheid van ontheffing waren de windparken fors vertraagd. Exploitanten hadden dan bijvoorbeeld in beroep moeten gaan tegen de weigering van de netbeheerders om een aanbod te doen. Vertraging van de ontwikkeling van windparken is ongewenst. Het kabinetsbeleid is juist gericht op versnelling van windenergie. Vandaar dat NWEA de kwestie bij de minister onder de aandacht brengt en een paar alternatieven voorstelt.

Aanvulling 24 november 2008: reactie EZ

Het ministerie van Economische Zaken heeft per brief van 19 november 2008 laten weten te verwachten dat op korte termijn weer ontheffingen afgegeven kunnen worden. Daarmee zijn andere oplossingen volgens het ministerie niet meer nodig. De antwoordbrief van EZ kan hieronder als pdf worden opgevraagd.

Mevrouw mr. drs. M.J.A. van der Hoeven
Minister van Economische Zaken
Postbus 20101
2500 EC DEN HAAG

Plaats en datum
Utrecht, 24 september 2008

Onderwerp:
Particuliere netten en aansluitbeleid netwerkbedrijven

Excellentie, Geachte mevrouw Van der Hoeven,

Naar aanleiding van een recente uitspraak van het Europese Hof heeft u de Raad van Bestuur van de NMa verzocht tot nader order geen ontheffingen ex artikel 15 tweede lid Elektriciteitswet te verlenen van de verplichting tot het aanwijzen van een netbeheerder.
Naar aanleiding hiervan het volgende.

Op grond van de Elektriciteitswet 1998 zijn netbeheerders verplicht op daartoe strekkend verzoek van een producent (waaronder dus ook windturbine-exploitanten) een aanbod tot aansluiting van deze producent, c.q. het windpark, te doen. In weerwil van deze wettelijke aansluitplicht hebben netbeheerders een aantal keren geweigerd windparken een aanbieding te doen voor een netaansluiting.
Deze weigering was ingegeven door de naar het oordeel van de netbeheerder zeer hoge kosten voor de elektrische ontsluiting van het gebied waar de windparken gesitueerd waren. In voorkomende gevallen hebben de windparkexploitanten (al dan niet gezamenlijk) of heeft een derde partij een particulier net aangelegd, waarop het windpark, c.q. de windparken, zijn aangesloten en verbonden met het landelijk net.
Deze situatie heeft zich onder meer voorgedaan in Oostelijk Flevoland (Windnet Flevoland), op Tholen (Windnet Tholen) en op de Oosterscheldekering (Roompotsluis).

De realisatie van de windparken in de genoemde gebieden zou met een aantal jaren vertraagd zijn, wanneer geen ontheffing zou zijn verleend en dus geen particulier net zouzijn aangelegd. De windparkontwikkelaars hadden de weigering van een netbeheerder om een aanbod te doen voor het maken van een aansluiting kunnen voorleggen aan de Raad van Bestuur van de Nma. Echter gelet op de doorlooptijd van dergelijke procedures (geschillenbeslechting en/of bindende aanwijzing), zou ook in dat geval de realisatie met een aantal jaren vertraagd zijn.

In het mede door u ondertekende ‘Nationaal plan van aanpak Windenergie’ is netaansluiting genoemd als een der knelpunten die opgelost moeten worden. Uw bovenstaand beschreven verzoek aan de NMa werkt echter in tegengestelde richting.

Wij begrijpen dat u de uitspraak van het Europese Hof zorgvuldig wilt bestuderen.
Wij dringen er echter bij u op aan om partijen, die zich bezig houden met de ontwikkeling c.q. exploitatie van windparken, een ander werkbaar en realistisch alternatief te bieden.

Wij zien twee mogelijkheden:
· U zou de Energiekamer van de NMa kunnen verzoeken of de aanwijzing kunnen geven dat zij erop toe ziet dat netbeheerders windparkexploitanten een aanbod doen voor het maken van een netaansluiting. En dat zij de eventueel daarvoor noodzakelijke ontsluiting van een gebied waar windparken ontwikkeld worden (zoals dat blijkt uit voorbereidingen tot wijziging of herziening van het bestemmingsplan), tijdig realiseren. In de huidige capaciteitsplannen wordt te weinig rekening gehouden met windenergie ontwikkelingen. Dit in tegenstelling tot (ook vaak langlopende) plannen voor en ontsluiting van bedrijventerreinen, woningbouwlocaties en conventionele centrales.
· U zou ook gebruik kunnen maken van de directe lijn bepaling uit de Europese Richtlijn, die het mogelijk maakt om ontheffing te verlenen, indien sprake is van een net ten behoeve van de aansluiting van meerdere productie-installaties op het landelijk net.

Zonder een praktische en werkbare oplossing voor de geschetste problematiek, zal de realisatie van windparken ernstig vertraagd worden of stilvallen.

Met vriendelijke groet,
Nederlandse WindEnergie Associatie NWEA

Jaap Warners, voorzitter